جهش قیمت مس به بالای ۱۴ هزار دلار|دلیل رشد قیمت طلای سرخ چیست؟

به گزارش صنعت ساختمان، در سال ۲۰۲۶ وارد فاز تازه‌ای از صعود شده و هم‌زمانی اختلالات عرضه، رشد تقاضای صنعتی و نگرانی از کسری ساختاری دربازار جهانی، این فلز راهبردی را به یکی از کانون‌های اصلی توجه سرمایه‌گذاران تبدیل کرده است. بهای مس در بورس فلزات لندن (LME) در تاریخ ۱۳ مه ۲۰۲۶ به ۱۴۱۵۲ دلار به ازای هر تن رسید؛ سطحی که برای نخستین بار از ژانویه امسال شکسته شده و اکنون بازار را برای ثبت رکورد تاریخی بالای ۱۴۵۰۰ دلار نزدیک کرده است. همزمان، قراردادهای آتی مس در بازار COMEX آمریکا نیز تا محدوده ۶.۶۴ دلار به ازای هر پاند صعود کرده که یکی از قدرتمندترین رالی‌های این فلز طی سال‌های اخیر محسوب می‌شود.

در معاملات ۲۳ می ۲۰۲۶ نیز قیمت جهانی مس با رشد ۰.۵۷ درصدی به حدود ۶.۳۸ دلار به ازای هر پاند رسیده و در بازار چین نیز نرخ هر تن مس به ۹۵ هزار و ۶۳۶ یوان افزایش یافت. تحلیلگران بخش مهمی از این رشد را ناشی از کاهش شدید موجودی انبارهای بورس فلزات لندن، برداشت گسترده ذخایر توسط شرکت ترافیگورا و تلاش معامله‌گران برای بهره‌برداری از فرصت آربیتراژ در بازار آمریکا پیش از اعمال احتمالی تعرفه‌های جدید وارداتی می‌دانند.

بازار مس طی یک سال گذشته حدود ۴۰ درصد و از اواخر سال ۲۰۲۳ تاکنون نزدیک به ۷۵ درصد رشد کرده است؛ روندی که نشان می‌دهد افزایش قیمت‌ها صرفاً یک جهش کوتاه‌مدت نبوده، بلکه ریشه در تحولات عمیق ساختاری بازار دارد.

بحران انرژی در پرو؛ تهدید تازه برای عرضه جهانی مس

یکی از مهم‌ترین محرک‌های اخیر بازار، افزایش نگرانی‌ها درباره عرضه مس از سوی پرو، سومین تولیدکننده بزرگ مس جهان در سال ۲۰۲۵، بوده است.

دولت پرو در ۱۱ مه ۲۰۲۶ با صدور فرمان اضطراری «Decreto de Urgencia ۰۰۳-۲۰۲۶» برای مدیریت بحران فزاینده انرژی اعلام کرد که اولویت تأمین برق با بخش خانگی و خدمات حیاتی خواهد بود. این تصمیم نگرانی‌هایی را درباره احتمال محدودیت برق برای صنایع بزرگ از جمله معادن مس ایجاد کرده است. پس از انتشار این خبر، قیمت مس در بورس لندن در یک روز تا ۱.۲ درصد جهش را تجربه کرده و به ۱۴۱۰۶ دلار در هر تن رسید.

اهمیت این موضوع از آنجا ناشی می‌شود که بازار جهانی مس پیش از این نیز تحت فشار کمبود عرضه قرار داشت و اختلال احتمالی در تولید پرو می‌تواند کسری بازار جهانی را تشدید کند.

اختلال در فعالیت معادن بزرگ؛ خطر کسری عرضه جدی‌ است!

مشکلات عرضه تنها به پرو محدود نیست. معدن عظیم گراسبرگ متعلق به شرکت Freeport-McMoRan در اندونزی نیز پس از حادثه بزرگ سال گذشته با تأخیر در بازگشت کامل به ظرفیت تولید مواجه شده و برآوردها نشان می‌دهد احیای کامل این معدن تا سال‌های ۲۰۲۷ تا ۲۰۲۸ به طول خواهد انجامید. در حال حاضر نیز این مجموعه تنها با ۴۰ تا ۵۰ درصد ظرفیت فعالیت می‌کند.

این اختلالات اکنون بر برآوردهای جهانی عرضه نیز اثر گذاشته است. گروه مطالعات بین‌المللی مس (ICSG) کسری ۱۵۰ هزار تنی بازار مس در سال ۲۰۲۶ را پیش‌بینی کرده و این در حالیست که برآورد بانک JPMorgan Chase از کمبود احتمالی تا ۳۳۰ هزار تن حکایت دارد.

شرکت سیتیک سکیوریتیز نیز هشدار داده که پیش‌بینی تولید جهانی مس برای سال ۲۰۲۶ به دلیل تداوم اختلالات معدنی در حال کاهش است. در همین حال، واردات مس تصفیه‌شده چین در آوریل ۲۰۲۶ به ۴۵۲ هزار تن رسید که نشان می‌دهد تقاضا همچنان در سطوح بالایی قرار دارد.

هوش مصنوعی و انرژی پاک؛ موتور جدید تقاضای جهانی مس

در سوی دیگر بازار، رشد سریع تقاضا از صنایع مرتبط با انرژی پاک، خودروهای برقی و زیرساخت‌های هوش مصنوعی فشار مضاعفی بر بازار وارد کرده است. مس یکی از فلزات کلیدی در شبکه‌های برق، خودروهای برقی، تجهیزات انرژی تجدیدپذیر و مراکز داده مرتبط با هوش مصنوعی به شمار می‌رود.

بانک جی‌پی مورگان برآورد کرده است که تنها مراکز داده مرتبط با هوش مصنوعی تا سال ۲۰۲۶ حدود ۱۱۰ هزار تن به تقاضای جهانی مس اضافه خواهند کرد. همچنین پیش بینی های مؤسسه بلومبرگ NEF نشان می دهد که زیرساخت‌های مراکز داده تا سال ۲۰۳۵ بیش از ۴.۳ میلیون تن مس در خود جای دهند.

شرکت S&P Global نیز اعلام کرده تقاضای جهانی مس تا سال ۲۰۴۰ حدود ۵۰ درصد افزایش یافته و به ۴۲ میلیون تن در سال خواهد رسید؛ رشدی که عمدتاً ناشی از توسعه فناوری‌های پیشرفته و روند جهانی برقی‌سازی خواهد بود.

از سوی دیگر، چین نیز همچنان محرک اصلی تقاضا محسوب می شود. داده‌های صادراتی این کشور در آوریل ۲۰۲۶ از رشد ۱۴.۱ درصدی نسبت به مدت مشابه سال قبل حکایت دارد؛ رشدی که عمدتاً به صادرات کالاهای وابسته به مصرف بالای مس مربوط می‌شود.

بر این اساس:

• صادرات خودروهای برقی چین ۵۳ درصد افزایش یافته است.

• صادرات پنل‌های خورشیدی ۸۰ درصد رشد داشته است.

• صادرات باتری‌ها نیز ۳۴ درصد افزایش داشته است.

این روندها بار دیگر نقش محوری مس در گذار جهانی انرژی را برجسته می‌کند.

بحران پنهان اسید سولفوریک؛ گلوگاه تازه تولید مس

تعرفه‌ها و تنش‌های ژئوپلیتیک؛ عامل تشدید نوسانات

سیاست‌های تجاری آمریکا نیز به یکی دیگر از عوامل فشار بر بازار تبدیل شده است. ایالات متحده تحت بند ۲۳۲ تعرفه‌ای ۵۰ درصدی بر برخی محصولات وابسته به مس اعمال کرده که مسیر جریان مس تصفیه‌شده به بازار آمریکا را تغییر داده و عرضه در سایر مناطق را محدودتر کرده است.

در کنار آن، تنش‌های ژئوپلیتیک و نگرانی‌ها درباره مسیرهای حیاتی حمل‌ونقل دریایی از جمله تنگه هرمز نیز بر فضای بازار سایه انداخته است. هرچند اثر مستقیم این ریسک‌ها تاکنون محدود بوده، اما سرمایه گذاران همچنان احتمال اختلال در زنجیره‌های تأمین انرژی و مواد صنعتی را در قیمت‌ها لحاظ می‌کنند.

چشم‌انداز بازار؛ ورود مس به دوره کمبود ساختاری

با وجود نوسانات کوتاه‌مدت، اغلب مؤسسات مالی و تحلیلگران بین‌المللی معتقدند قیمت مس در سطوح بالا باقی خواهد ماند. برآوردها نشان می‌دهد بهای این فلز احتمالاً در محدوده ۱۳ تا ۱۵ هزار دلار در هر تن نوسان خواهد کرد؛ موضوعی که به وضعیت عرضه و سرعت رشد تقاضای جهانی وابسته است.

تحلیلگران معتقدند مس دیگر صرفاً یک کالای چرخه‌ای نیست، بلکه به یک فلز راهبردی برای توسعه زیرساخت‌های انرژی، فناوری و اقتصاد دیجیتال تبدیل شده است.

در مجموع می توان گفت که عبور قیمت مس از مرز ۱۴ هزار دلار حاصل همپوشانی سه عامل اصلی است:

• اختلالات عرضه در تولیدکنندگان بزرگی مانند پرو و اندونزی

• رشد سریع تقاضا از سوی هوش مصنوعی، خودروهای برقی و انرژی‌های پاک

• محدودیت‌های فزاینده در مواد اولیه و تشدید ریسک‌های ژئوپلیتیک

در شرایطی که بازار جهانی با خطر کسری عرضه روبرو بوده و روند تقاضا همچنان صعودی ارزیابی می‌شود، به نظر می‌رسد، مس در حال ورود به دوره‌ای از کمبود ساختاری است؛ دوره‌ای که می‌تواند نقش این فلز را در اقتصاد جهانی بیش از گذشته پررنگ کند.